Cezaevi Yatar Süresini Dolduran Rahatça Çıkamayacak!

Ülke genelinde olduğu gibi Yalova’da da ceza adaletine güveni perçinlemek ve infaz sistemindeki karmaşık yapıyı sonlandırmak amacıyla tarihi bir adım atılıyor. Pandemi dönemindeki esnekliklerin ardından kalıcı çözüme odaklanan Adalet Bakanlığı bürokratları, hazırladıkları kapsamlı etki analizlerini 15 Eylül’de Cumhurbaşkanlığı Külliyesi’nde gerçekleşecek kritik zirvede Cumhurbaşkanı Erdoğan’a sunmaya hazırlanıyor.

Suçlara Yeni Kod Sistemi

Mevcut sistemdeki karmaşık kurallar ve içtihat farklılıkları rafa kaldırılıyor. Türk Ceza Kanunu’nda suçun niteliğine ve toplumda yarattığı tahribata göre net bir "kod sistemi" kuruluyor. Yeni modelde koşullu salıverilme oranları iki ana kategoride sadeleştiriliyor:

Basit kasten yaralama, belirli hırsızlık türleri ve bazı mali suçlardan hüküm giyenler, cezalarının yarısını fiilen cezaevinde çektikten sonra koşullu salıverilme imkanından yararlanabilecek.

Çocuğa cinsel istismar, kadın cinayetleri, kadına yönelik şiddet, alt/üst soya karşı kasten öldürme ve terör suçlarında hiçbir esnekliğe geçit verilmeyecek. Bu suçlarda 2/3 oranı katı bir şekilde uygulanacak; ‘kısa sürede çıkarlar’ algısı tamamen yıkılacak.

İdare Kurulları Şartlı Tahliye Mahkemesi Gibi Çalışacak

Yeni dönemin en radikal değişimi ise tahliye şartlarında yaşanacak. Hükümlünün kanuni süreyi doldurması veya pasif bir "iyi hal" sergilemesi artık kapıların açılması için yeterli olmayacak. Psikolog, sosyolog ve hukukçuların yer alacağı İdare ve Gözlem Kurulları adeta bir mahkeme gibi ince eleyip sık dokuyacak.

Kurullar tahliye kararı vermeden önce şu kritik unsurları değerlendirecek: Mahkumun dış dünyaya ve yasal iş hayatına entegre olma potansiyeli, rehabilitasyon süreçlerine katılımı ve işlediği suçtan duyduğu gerçek pişmanlık, tahliye olan kişinin mağdura, mağdurun ailesine veya topluma yeniden zarar verme riskinin bulunup bulunmadığı.

Toplum için risk teşkil ettiği belirlenen kişilerin koşullu salıverilme hakları ertelenebilecek. ‘Yapanın yanına kâr kalmadığı’ bir ceza adaletini tesis etmeyi hedefleyen yeni sistemin, suç oranları üzerinde de güçlü bir caydırıcılık oluşturması bekleniyor.

Bülent Güler