Gümrükte Yapay Zeka ve MİLTAR Devri

Yılın ilk yarısında tamamlanan tedarik süreçlerinin ardından gümrük kapılarındaki güvenlik donanımları güçlendirildi. MİLTAR projesi kapsamında Habur Gümrük Kapısı'na yarı sabit x-ray, Gürbulak Gümrük Kapısı'na ise yeni nesil binek araç tarama sistemi kuruldu. Bununla birlikte Sarp Gümrük Kapısı'nda 2 bagaj x-ray tarama sistemi hizmete girerken, 10 yeni sistemin ihaleleri tamamlandı. Gürbulak'ta da işletici kuruluş tarafından sağlanan 5 bagaj x-ray cihazı sahada aktif olarak kullanılmaya başlandı. Özellikle havalimanları ve hurda ithalat sahalarında metal, altın ve maden analizlerinin anında yapılabilmesi için 20 adet "metal-maden analiz dedektörü" de envantere dahil edildi.

Göçmen, uyuşturucu, silah ve eşya kaçakçılığına karşı geliştirilen Gümrüklü Eşya ve Nesne Takip Sistemi (GENTSİS), yapay zeka desteğiyle güçlendirildi. Sensörlerden gelen verileri anlık analiz eden yerli yazılım, sahada görev yapan personele ön analiz sunarak kaçakçılık risklerini sıfıra indirmeyi hedefliyor. Uyuşturucu tespiti için kullanılacak 50 bin test kitinin ihale süreci tamamlandı. Kitler kısa süre içinde tüm Gümrük Muhafaza Kaçakçılık ve İstihbarat Müdürlüklerine dağıtılacak. Yılın ikinci yarısında 700 yeni GENTSİS cihazının alımı tamamlanarak sahaya sürülecek. Kapıkule, Dilucu ve Sarp gümrük kapılarına yarı sabit x-ray sistemleri; Habur Gümrük Kapısı’na ise "backscatter" (hayalet) olarak adlandırılan 3 açılı mobil x-ışını tarama sistemi kurulacak. 3 vücut tarama ve 3 yutucu tespit sisteminin ihaleleri tamamlanarak ihtiyaç duyulan kapılara sevk edilecek.

Tütün ve tütün mamulleri kaçakçılığını kaynağında engellemek amacıyla kurumlar arası hızlı iletişim mekanizmaları devreye sokuluyor. Öte yandan yasa dışı soğutucu gaz ticareti ve 2024 yılında başlatılan yasa dışı kültür varlığı ticareti gibi gelişen kaçakçılık trendlerine karşı personelin farkındalığını artıracak uygulamalı eğitimlere yılın ikinci yarısında da hız kesmeden devam edilecek.

Feride Likos

Muhabir