Gözden Kaçırmayın

BAYRAMPAŞA'DA YOL ÇÖKTÜBAYRAMPAŞA'DA YOL ÇÖKTÜ

Dünyanın en kalabalık ülkelerinden Çin, hızla düşen doğum oranları nedeniyle nüfus politikalarında köklü bir değişikliğe gitti. Uzun yıllardır uygulanan teşvik edici doğum kontrol politikalarını tersine çeviren Çin yönetimi, prezervatif, doğum kontrol hapı ve spiral gibi doğum kontrol ürünlerine yüzde 13 oranında katma değer vergisi uygulanacağını açıkladı. Düzenlemenin 1 Ocak 2026 itibarıyla yürürlüğe girmesi bekleniyor.

32 Yıllık Uygulama Sona Erdi

Alınan kararla birlikte, 1993 yılından bu yana yürürlükte olan ve doğum kontrol ürünlerini vergiden muaf tutan uygulama resmen sona ermiş oldu. Yetkililer, bu adımın arkasında hızla azalan doğum oranları, yaşlanan nüfus yapısı ve daralan iş gücü gibi ciddi demografik risklerin bulunduğunu belirtiyor.

Doğum Sayılarında Sert Düşüş

Çin Ulusal İstatistik Bürosu verilerine göre ülkede 2024 yılında 9,5 milyon bebek dünyaya geldi. Bu rakam, 2019 yılında kaydedilen 14,7 milyon doğuma kıyasla yaklaşık yüzde 35'lik bir düşüşe işaret ediyor. Uzmanlar, geleneksel olarak doğumların arttığı "Ejderha Yılı" etkisiyle kısa süreli dalgalanmalar yaşansa da genel eğilimin net biçimde aşağı yönlü olduğunu vurguluyor.

Doğum sayılarının ölümlerin gerisinde kalmasıyla Çin, 2023 yılında dünyanın en kalabalık ülkesi olma unvanını Hindistan'a kaptırdı. Bu gelişme, Pekin yönetimi açısından demografik alarm zillerinin çalmasına neden oldu.

Geçmiş Politikalarla Çelişen Yeni Dönem

Çin, 1980'li yıllardan 2015'e kadar uyguladığı tek çocuk politikası ile doğumları sıkı şekilde sınırlandırmıştı. 2015'te iki çocuk, 2021'de ise üç çocuk izni verilerek bu politika kademeli olarak gevşetildi. Bu süreçte doğum kontrol yöntemleri devlet tarafından teşvik edilmiş, birçok hizmet ücretsiz sunulmuştu.

Yeni vergi düzenlemesi ise geçmişte izlenen bu yaklaşımın tam tersine bir yönelim olarak değerlendiriliyor ve kamuoyunda tartışmalara neden oluyor.

Doğurganlığı Artırmak İçin Sosyal Destek Paketi

Çin yönetimi, sadece vergi düzenlemesiyle yetinmeyerek doğurganlığı teşvik etmek amacıyla kapsamlı sosyal destekler de planlıyor. Buna göre:

  • Annelik izni 128 günden 158 güne çıkarılacak,
  • Babalık izni 30 güne uzatılacak,
  • 1 Ocak 2025'ten sonra doğan çocuklar için yıllık 500 dolarlık devlet desteği sağlanacak.

Yetkililer, bu adımların özellikle genç çiftlerin çocuk sahibi olma kararlarını olumlu yönde etkilemesini hedeflediklerini belirtiyor.

Türkiye'de de Benzer Endişeler Gündemde

Çin'de yaşanan bu gelişmeler, düşen doğum oranlarının küresel bir sorun haline geldiğini bir kez daha gözler önüne serdi. Türkiye'de de benzer bir tabloya dikkat çeken Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, son açıklamalarından birinde toplam doğurganlık hızının 1,48'e gerilediğini belirterek, "Bu durum savaştan bile daha büyük bir tehdittir" ifadelerini kullanmıştı.

Uzmanlar, Çin'in attığı bu adımların sadece ülke içi değil, küresel demografi ve ekonomi dengeleri açısından da yakından izlenmesi gerektiğini vurguluyor.